Czy bank może pozwać kredytobiorcę jeszcze przed zakończeniem sprawy o nieważność umowy?

Wyrok TSUE z 16 kwietnia 2026 r. w sprawie C-752/24 (Jagielak)

W dniu 16 kwietnia 2026 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej po raz kolejny wypowiedział się w sprawach dotyczących kredytów frankowych. Najnowszy wyrok wydany w sprawie C-752/24 (Jagielak) dotyczy niezwykle istotnej kwestii praktycznej — czy bank może skutecznie przerwać bieg przedawnienia roszczenia o zwrot kapitału poprzez wniesienie pozwu przeciwko kredytobiorcy jeszcze przed prawomocnym zakończeniem sprawy o ustalenie nieważności umowy kredytu.

Dlaczego banki pozywają frankowiczów przed zakończeniem sprawy?

Od kilku lat powszechną praktyką banków jest wytaczanie przeciwko kredytobiorcom powództw o zwrot kapitału jeszcze przed prawomocnym rozstrzygnięciem sprawy dotyczącej nieważności umowy kredytu indeksowanego lub denominowanego do franka szwajcarskiego.

Działania te mają przede wszystkim na celu przerwanie biegu przedawnienia roszczeń banku. Zgodnie z aktualną linią orzeczniczą roszczenie banku o zwrot kapitału przedawnia się co do zasady po upływie 3 lat od momentu zakwestionowania przez konsumenta ważności umowy kredytu. Tymczasem postępowania frankowe często trwają znacznie dłużej niż trzy lata.

W praktyce oznacza to, że banki — chcąc zabezpieczyć swoje roszczenia — składają odrębne pozwy o zapłatę jeszcze w trakcie procesu o ustalenie nieważności umowy kredytu.

Stanowisko TSUE – bank może przerwać bieg przedawnienia.

TSUE uznał, że przepisy dyrektywy 93/13 co do zasady nie sprzeciwiają się temu, aby bank wniósł odrębny pozew przeciwko konsumentowi w celu przerwania biegu przedawnienia swoich roszczeń.

Jednocześnie Trybunał wyraźnie podkreślił, że:

• działania banku nie mogą prowadzić do ograniczenia ochrony konsumenta,
• kredytobiorca nie może zostać nadmiernie obciążony kosztami procesu,
• postępowanie wszczęte przez bank może zostać zawieszone do czasu prawomocnego zakończenia sprawy o nieważność umowy kredytowej.

Co oznacza wyrok TSUE dla frankowiczów?

Wyrok TSUE potwierdza, że bank może wnieść pozew o zwrot kapitału jeszcze przed prawomocnym zakończeniem sprawy dotyczącej nieważności umowy kredytu. Wniesienie takiego pozwu może skutecznie przerwać bieg przedawnienia roszczenia banku.

Jednocześnie Trybunał potwierdził dotychczasowe stanowisko, zgodnie z którym bank może dochodzić od kredytobiorcy wyłącznie:

• zwrotu wypłaconego kapitału,
• odsetek ustawowych za opóźnienie liczonych od momentu wezwania do zapłaty.

TSUE po raz kolejny wykluczył możliwość dochodzenia przez bank dodatkowego wynagrodzenia za korzystanie z kapitału.

Działania zalecane konsumentom.

W sytuacji, gdy bank wniósł pozew o zwrot kapitału przed prawomocnym zakończeniem sprawy o ustalenie nieważności umowy kredytu, konieczne wydaje się złożenie wniosku o zawieszenie postępowania do momentu prawomocnego zakończenia w/w sprawy.

Nie można bowiem dopuścić do sytuacji, w której sąd wyda merytoryczne rozstrzygnięcie w sprawie o zwrot kapitału jeszcze przed prawomocnym ustaleniem, czy umowa kredytu jest nieważna.

Należy ponadto pamiętać, że skutkiem ustalenia nieważności umowy kredytu jest powstanie dwóch niezależnych roszczeń:

• roszczenia konsumenta o zwrot wszystkich świadczeń spełnionych na rzecz banku,
• roszczenia banku o zwrot wypłaconego kapitału kredytu.

W praktyce procesowej warto również rozważyć złożenie oświadczenia o potrąceniu wierzytelności wzajemnych. Oświadczenie takie powinno zostać sformułowane jako zarzut ewentualny, tak aby nie zostało potraktowane jako uznanie powództwa banku.

Podsumowanie

Wyrok TSUE w sprawie C-752/24 (Jagielak) potwierdza, że bank może skutecznie dochodzić zwrotu kapitału jeszcze przed prawomocnym zakończeniem sprawy o nieważność umowy kredytu oraz przerwać bieg przedawnienia poprzez wniesienie pozwu przeciwko kredytobiorcy.

Aby zminimalizować potencjalne ryzyka procesowe wynikające z powyższej sytuacji, zasadnym wydaje się podjęcie wyżej opisanych aktywności.

Powyżej wykorzystano fotografię autorstwa ekaterina-bolovtsova, dostępną w serwisie pexels.com.